Σάββατο 31 Ιανουαρίου 2026

Σαφή κανονιστική κριτική: Τέμπη και «Βιολάντα» - θεσμική αδιαφάνεια ως ρωγμή στο κράτος δικαίου.

Σαφή κανονιστική κριτική: Τέμπη και «Βιολάντα» - θεσμική αδιαφάνεια ως ρωγμή στο κράτος δικαίου.

Η σύγκριση μεταξύ της υπόθεσης της βιομηχανικής εγκατάστασης «Βιολάντα» και του σιδηροδρομικού δυστυχήματος των Τεμπών δεν αποτελεί ρητορική υπερβολή ούτε συναισθηματική αντιπαραβολή. Συνιστά καθαρή θεσμική δοκιμασία του κράτους δικαίου και, ταυτόχρονα, αποτύπωση των ορίων της διαφάνειας όταν το ίδιο το Κράτος καθίσταται αντικείμενο ελέγχου.

Στην περίπτωση της «Βιολάντα», μετά από έκρηξη με θανατηφόρο αποτέλεσμα, οι αρμόδιες αρχές εφάρμοσαν τα προβλεπόμενα από την ποινική δικονομία και την επιστήμη της εγκληματολογίας: άμεση σφράγιση του χώρου, αποκλεισμός πρόσβασης, πλήρης διατήρηση του τόπου του συμβάντος και συλλογή αποδεικτικού υλικού χωρίς προηγούμενη ανθρώπινη ή μηχανική επέμβαση. Η πρακτική αυτή δεν αποτέλεσε πράξη «υπερβάλλοντος ζήλου», αλλά τήρηση στοιχειωδών θεσμικών εγγυήσεων.

Αντιθέτως, στα Τέμπη παρατηρήθηκε μία ακολουθία ενεργειών και παραλείψεων που υπονομεύουν τον πυρήνα της έννοιας της αποτελεσματικής διερεύνησης: επιχωματώσεις, μεταφορά υλικών, αλλοίωση του τόπου μαζικού θανάτου, καθώς και σοβαρά ερωτήματα ως προς την ακεραιότητα κρίσιμων ηχητικών και οπτικών δεδομένων. Οι πράξεις αυτές δεν συνάδουν με την αρχή της διαφάνειας ούτε με τις θετικές υποχρεώσεις της Πολιτείας έναντι των θυμάτων και της κοινωνίας.

Η ουσιώδης διαφοροποίηση μεταξύ των δύο περιπτώσεων είναι θεσμικά αποκαλυπτική. Στη «Βιολάντα» το Κράτος λειτουργούσε ως ερευνητής τρίτων. Στα Τέμπη, το Κράτος και οι δομές του αποτέλεσαν αντικείμενο διερεύνησης. Σε αυτό ακριβώς το σημείο αναδεικνύεται το πρόβλημα της θεσμικής αδιαφάνειας: όταν ο ελέγχων ταυτίζεται με τον ελεγχόμενο, η ουδετερότητα της έρευνας καθίσταται αμφίβολη και η εμπιστοσύνη στο κράτος δικαίου διαβρώνεται.

Η αλλοίωση ή «τακτοποίηση» του τόπου ενός συμβάντος με δεκάδες νεκρούς δεν μπορεί να ερμηνευθεί ως τεχνική ή επιχειρησιακή αναγκαιότητα. Αποτελεί πράξη με σαφές κανονιστικό περιεχόμενο, διότι επηρεάζει ευθέως τη δυνατότητα απόδοσης ποινικών, διοικητικών και πολιτικών ευθυνών. Σε ένα κράτος δικαίου, η διαφύλαξη των αποδεικτικών στοιχείων είναι δεσμία υποχρέωση της Διοίκησης, όχι αντικείμενο πολιτικής διαχείρισης.

Η σύγκριση, επομένως, δεν «πληγώνει» λόγω συναισθηματικής φόρτισης, αλλά επειδή αποκαλύπτει μια δυσάρεστη θεσμική αλήθεια: το Κράτος γνωρίζει πώς να λειτουργεί σύννομα και διαφανώς, αλλά η εφαρμογή των κανόνων καθίσταται επιλεκτική όταν διακυβεύεται η ίδια του η ευθύνη.

Το ζήτημα των Τεμπών δεν είναι ζήτημα μνήμης ούτε επικοινωνιακής διαχείρισης. Είναι ζήτημα κράτους δικαίου. Και το θεμελιώδες ερώτημα παραμένει αμείλικτο: γιατί σε μία υπόθεση τα στοιχεία προστατεύθηκαν με απόλυτη θεσμική αυστηρότητα, ενώ σε μία άλλη αλλοιώθηκαν με πρωτοφανή σπουδή;

Η απάντηση δεν μπορεί να είναι τεχνική. Είναι πολιτική και θεσμική. Εκεί δεν διακυβευόταν η κρατική ευθύνη· στα Τέμπη διακυβευόταν.

Τα Τέμπη δεν ζητούν κάποια συγκίνηση. Ζητούν τη λογοδοσία. Και χωρίς λογοδοσία, το κράτος δικαίου μετατρέπεται σε κενό σχήμα λόγου, το οποίο χάνει την αξιοπιστία του όχι μόνο εντός της Χώρας αλλά και στο σύννομο διεθνές περιβάλλον.

Γράφει ο

Καθ. Αλέξιος Π. Παναγόπουλος
Ακαδημαϊκός (Academician Prof. DDDr. Dr. Habil.)
PhD Νομικών & Πολιτικών Επιστημών
PhD Βιοηθικής
PhD Θεολογίας
Post-Doc Studies (Νομικών, Βιοηθικής, Θεολογίας).
Dr. Habil. του Δικαίου – Διπλωματούχος Υφηγητής.
Πτυχιούχος Ιστορίας/Φιλολογίας, Θεολογίας και Νομικής (δικηγόρος).
Καθηγητής Νομικής FPSP.  Ακαδημαϊκός τριών Ξένων Ακαδημιών τών Επιστημών:
– EASA (Ευρώπης)
– MCA (Μόσχας των επτά Σλαβικών Κρατών)
– IEAI (Ινδίας) και Συγγραφέας.

Παρασκευή 30 Ιανουαρίου 2026

Ούτε Καλημέρα στον ΑΚΑΤΑΝΟΜΑΣΤΟ

Ούτε Καλημέρα στον ΑΚΑΤΑΝΟΜΑΣΤΟ.

Κάποτε, στα αγιασμένα Φάρασα της Καππαδοκίας, εμφανίστηκε ένας προτεστάντης πάστορας με σκοπό τον προσηλυτισμό. Όταν έφθασε με το υποζύγιό του, ο Άγιος Αρσένιος ο Καππαδόκης, προορατικός και πνευματοφόρος, του είπε με απλότητα και παρρησία να μη μπει καν στον κόπο να ξεφορτώσει τα πράγματά του, διότι οι Φαρασιώτες είναι Ορθόδοξοι και θα παραμείνουν Ορθόδοξοι. Εκείνος όμως, αμετανόητος, επέμεινε να «κάνει τη δουλειά του».

Άρχισε τότε να σπέρνει σύγχυση και πνευματική ζημία, ιδίως στους νέους. Υποσχόταν χρήματα, υποτροφίες, σπουδές στη Σμύρνη και στην Ευρώπη· κοσμικά ανταλλάγματα για την αλλοίωση της πίστεως. Και πράγματι, άρχισε να προκαλείται ρήγμα στο σώμα της τοπικής Εκκλησίας.

Τότε ο Άγιος Αρσένιος, ποιμήν αληθινός και φύλακας της Ορθοδοξίας, είπε στους Φαρασιώτες με λόγο που ήταν για εκείνους νόμος πνευματικός:

«Χριστιανοί μου, όποιος από αύριο πει καλημέρα σε αυτόν τον άνθρωπο, θα βγει άλιωτος».

Και οι πιστοί υπάκουσαν. Του έκοψαν ακόμη και την κοινωνική συναναστροφή. Χωρίς φωνές, χωρίς ύβρεις, χωρίς μίσος — αλλά με διάκριση, υπακοή και εκκλησιαστικό φρόνημα. Και έτσι ο πειρασμός έφυγε από μόνος του· ο πάστορας αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τα Φάρασα.

Αυτό το περιστατικό αποτελεί υπόδειγμα εκκλησιαστικής στάσεως και για τη δική μας εποχή. Διότι σήμερα ο μεγάλος πειρασμός δεν έρχεται πάντα μετωπικά, αλλά με τη μορφή των «καλών σχέσεων» με τους ετεροδόξους, κυρίως τους παπικούς και τους προτεστάντες. Στο όνομα ενός διαλόγου, αναγνωρίζονται ως «Εκκλησίες» και μάλιστα ως «αδελφές Εκκλησίες», κάτι που αντιβαίνει ευθέως στην ορθόδοξη εκκλησιολογία και την Ιερά Παράδοση.

Και όμως, ο Άγιος Αρσένιος —άνθρωπος απέραντης αγάπης, ταπείνωσης και πραότητας— δεν διαχώρισε ποτέ την αγάπη από την αλήθεια. Διότι στην Ορθοδοξία η αγάπη δεν είναι συναίσθημα ούτε κοινωνική ευγένεια· είναι καρπός της αλήθειας του Χριστού. Σήμερα, δυστυχώς, παρατηρείται μια «αγαπολογία των σαλονιών», μια αγάπη δημοσίων σχέσεων, αποκομμένη από τη δογματική αλήθεια. Μια αγάπη ψεύτικη, επιφανειακή, γεμάτη τοξίνες — όπως προειδοποιούσε ο Άγιος Παΐσιος.

Η αληθινή αγάπη δεν συμβιβάζεται με την πλάνη. Δεν σιωπά μπροστά στην αλλοίωση της πίστεως. Δεν χαμογελά εις βάρος της σωτηρίας. Η αγάπη του Χριστού είναι σταυρική, ασκητική και ομολογιακή. Και μόνο αυτή σώζει.



.

Σάββατο 24 Ιανουαρίου 2026

Μορφές της Σερβικής Εκκλησίας


Μετάφραση στα Ελληνικά υπό Καθηγ. Δρ. Παναγόπουλου Αλέξιου - Ακαδημαϊκού, ο οποίος γνώριζε προσωπικά και τους τρείς ιεράρχες της Σερβίας και του Μαυροβουνίου και της Ερζεγοβίνης και είχε συνεργαστεί μαζί τους τόσο σε επίπεδο πνευματικό, όσο και σε επιστημονικό, ιστορικό και θεολογικό.

Στο κέντρο φωτογραφίας,

βρίσκεται ο ελληνομαθής Πατριάρχης Παύλος, άνθρωπος του ήσυχου λόγου και της τεράστιας εσωτερικής δύναμης. Σύμβολο ταπεινότητας και ηθικής αυθεντίας, ένας προκαθήμενος που, σε δύσκολες εποχές, ήξερε να λέει λίγα, αλλά αυτά τα «λίγα» που να πηγαίνουν κατευθείαν στην ουσία.

Στα αριστερά είναι ο καθηγητής και δρ. Επίσκοπος Αθανάσιος (Γέβτιτς), αναγνωρίσιμος για την οξύτητα της σκέψης και τον δυναμισμό του λόγου του. Θεολόγος, καθηγητής και μεταφραστής, άνθρωπος που υπερασπιζόταν την πίστη χωρίς περιστροφές, με τη σταθερή θέση ότι η αλήθεια δεν αντέχει ημιτόνους.

Στα δεξιά βρίσκεται ο καθηγητής δρ Μητροπολίτης Αμφιλόχιος (Ράντοβιτς), αρχιποιμένας ευρείας πνοής, ισχυρός ρήτορας και πνευματικός καθοδηγητής που άφησε βαθύ αποτύπωμα, ιδίως στο Μαυροβούνιο. Σε αυτόν διακρίνεται ο συνδυασμός λόγιας παιδείας και ποιμαντικής ευθύνης, ωσάν να συνομιλείς προσευχόμενος ταυτόχρονα με το θυσιαστήριο και με τον λαό.

Αυτό το στιγμιότυπο μοιάζει με συνάντηση τριών πνευματικών προσεγγίσεων στην ίδια διακονία: η σιωπή που γαληνεύει, ο λόγος που αποκαλύπτει και η ποιμαντική που συσπειρώνει. Και ακριβώς γι’ αυτό η φωτογραφία είναι ισχυρή, διότι δείχνει ότι οι δρόμοι μπορεί να είναι διαφορετικοί, αλλά ο στόχος είναι πνευματικά κοινός, γιατί το πολίτευμα ημών εν ουρανοίς υπάρχει.

Οι τρείς αυτοί ιεράρχες γνώριζαν πολύ καλά την ελληνική γλώσσα, ήταν φιλέλληνες και φιλοαγιορείτες, ήταν και είναι ένα πνευματικό κεφάλαιο που συνενώνει την Ορθοδοξία μας με δίχως διαφορές σε γλώσσες φυλές και έθνη.

Δευτέρα 19 Ιανουαρίου 2026

Ομιλία Διάλεξη για Καποδίστρια: Καθ. Παναγόπουλου Αλέξιου 2.2.26, 19h

 






🌿Απεικόνιση - Δολοφονία του Άμισθου κυβερνήτη Ιώ Καποδίστρια, 

που ενώ πληροφορήθηκε το Ανατολικό Ζήτημα, κι είδε ότι ήταν ασύμφορο, 

για τη Πατρίδα του, θυσιάστηκε, δεν πρόδοσε 🌿🇬🇷🌺. 

Ομιλία - διάλεξη του καθηγητή Δρ Παναγόπουλου Αλέξιου - Ακαδημαϊκός τριών Ξένων Ακαδημιών τών Επιστημών. 

(Αίθουσα Μηχανουργείο, οδός Ευμήλου, Όπισθεν Ιερού Αγίου Ανδρέου - Πάτρα, 2.2.2026, 19.00h. Ελεύθερη είσοδος).

Ανοικτή Πρόσκληση 

Ομιλία Διάλεξη Δευτέρα 2 Φεβρουαρίου 2026, ώρα 19.00.

Θέμα :

- Ο Άμισθος Κυβερνήτης Ιωάννης Καποδίστριας -.

Ομιλητής :

 ο Καθ. Δρ. Παναγόπουλος Αλέξιος - Ακαδημαϊκός Ευρωπαϊκής Ακαδημίας των Επιστημών και Τεχνών, Σαλζμπουργ - Αυστρίας.

Προλογίζει :

ο κ. Δασκαλόπουλος Χρήστος.

Είσοδος Ελεύθερη. 

Αίθουσα Μηχανουργείο, Οδός Ευμήλου, Πάτρα, Όπισθεν Ιερού Αγίου Ανδρέου, Πατρών.

ΚΟΙΝΟΠΟΙΕΙΣΤΕ ΕΛΕΥΘΕΡΑ.


Φωτογραφία από Ημερίδα σε Πανμιο Koper - Capodistria - Slovenia, 5/2025,

Καθ. Αλέξιος Π. Παναγόπουλος

Ακαδημαϊκός (Academician Prof. DDDr. Dr. Habil.)

PhD Νομικών & Πολιτικών Επιστημών

PhD Βιοηθικής

PhD Θεολογίας

Post-Doc Studies (Νομικών, Βιοηθικής, Θεολογίας).

Dr. Habil. του Δικαίου – Διπλωματούχος Υφηγητής.

Πτυχιούχος Ιστορίας/Φιλολογίας, Θεολογίας και Νομικής (δικηγόρος).

Καθηγητής Νομικής FPSP.  

Ακαδημαϊκός τριών Ξένων Ακαδημιών τών Επιστημών:

– EASA (Ευρώπης)
– MCA (Μόσχας των επτά Σλαβικών Κρατών)
– IEAI (Ινδίας) και Συγγραφέας.


Κυριακή 18 Ιανουαρίου 2026

Μόσχα - Φανάρι, σε υβριδική αστάθεια




Παρακαλώ 

για τη δημοσίευση του άρθρου μου.
Ευχαριστώ 

Με εκτίμηση 
Καθηγητής δρ Παναγόπουλος Π. Αλέξιος 

Θέμα 

Η διχόνοια Μόσχας–Φαναρίου ως υβριδική γεωπολιτική αστάθεια εις βάρος των λαών.

Η συνεχιζόμενη και θεσμικά παγιωμένη διχόνοια μεταξύ του Οικουμενικού Πατριαρχείου και του Πατριαρχείου Μόσχας δεν αποτελεί πλέον αποκλειστικά εκκλησιολογικό ή νομοκανονικό ζήτημα. Έχει εξελιχθεί σε παράγοντα διεθνούς γεωπολιτικής αστάθειας, με άμεσες επιπτώσεις στη πολιτιστική και θρησκευτική διπλωματία, στη διαχείριση ταυτοτήτων και στη διαμόρφωση σφαιρών επιρροής στον ευρύτερο διαβαλκανικό και ευρασιατικό χώρο, αλλά και στην σύγχρονη Ωκεανία Όργουελ.

Η Ορθοδοξία, ως υπερεθνικό πνευματικό και πολιτισμικό σύστημα με ιστορική ανθεκτικότητα έναντι της εκκοσμίκευσης και της ιδεολογικής ομογενοποίησης, λειτουργούσε επί αιώνες ως αντίβαρο σε καθολικά ή παγκοσμιοποιητικά πρότυπα εξουσίας. Η σημερινή της εσωτερική διάσπαση, ωστόσο, αποδυναμώνει αντικειμενικά αυτή τη λειτουργία και την καθιστά ευάλωτη σε εξωτερικές παρεμβάσεις και εργαλειοποίηση.

Σε όρους διεθνών σχέσεων, η πολιτιστική και θρησκευτική διχόνοια παράγει «γεωστρατηγικό κενό ενότητας», το οποίο δύναται να έχει σχεδιαστεί και καλυφθεί από κέντρα εξουσίας, διακρατικούς και υπερεθνικούς δρώντες, μέσω μηχανισμών ήπιας ισχύος (soft power), των υβριδικών επιρροών, της βιοπολιτικής και της γεωπολιτισμικής μηχανικής.

Χωρίς να διατυπώνονται ισχυρισμοί περί αποδεδειγμένης ή συντονισμένης δράσης μυστικών υπηρεσιών ή κλειστών δικτύων επιρροής, είναι αναλυτικά θεμιτό να επισημανθεί ότι η αποδυνάμωση της Ορθόδοξης συνοχής και πνευματικοτητας εξυπηρετεί, αντικειμενικά, συμφέροντα τα οποία επιδιώκουν έναν διεθνή πολιτισμικά και θρησκευτικά απονευρωμένο διεθνή πρώην συμπαγή χώρο.

Η ταπείνωση της Ορθοδοξίας σήμερα ίσως δεν συντελείται δια της διώξεως, αλλά δια της εσωτερικής διχόνοιας, σύγχυσης και αποσύνθεσης. Πρόκειται για γνωστή γεωστρατηγική της αποδόμησης των θεσμών, κατά την οποία η σύγκρουση μεταφέρεται στο εσωτερικό του ίδιου του σώματος, καθιστώντας περιττή κάθε εξωτερική καταστολή. 

Το αποτέλεσμα της διχόνοιας είναι η απώλεια της ενιαίας φωνής, σε κρίσιμα παγκόσμια ζητήματα για το πόλεμο και την ειρήνη, τη βιοπολιτική, τεχνοκρατική διακυβέρνηση, τα μετα-ανθρωπιστικά πρότυπα εξουσίας.

Στο θρησκευτικό επίπεδο, η πατερική γραμματεία προσφέρει ένα ερμηνευτικό πλαίσιο εξαιρετικά επίκαιρο για την κατανόηση αυτών των διεθνών εξελίξεων. Η επαναλαμβανόμενη πατερική γραμματεία ως προειδοποίηση ότι η απουσία της αγάπης, της διακρίσεως και της εκκλησιαστικής οικονομίας, οδηγεί σε φαρισαιϊκή πνευματική τύφλωση, κι αποκτά σήμερα γεωπολιτική διάσταση. 

Η Εκκλησία, όταν χάνει την ενότητά της, καθίσταται ανίκανη να διακρίνει μεταξύ αληθινής ειρήνης και επιβαλλόμενης σταθερότητας.
Υπό αυτή την οπτική, η μεθοδευμένη ανάδυση ενός παγκόσμιου αφηγήματος «ειρήνης», με κεντρικό πρόσωπο έναν διεθνώς αποδεκτό ειρηνευτή ή ηγετικό διαμεσολαβητή, δεν μπορεί να ιδωθεί ως ουδέτερη εξέλιξη. 

Η Ορθόδοξη γραμματεία αντιμετωπίζει με βαθιά επιφύλαξη κάθε ειρήνη που δεν εδράζεται στην αλήθεια της πίστης και την ελευθερία του προσώπου, αλλά επιβάλλεται ως τεχνοκρατική διαχειριστική λύση, σε διεθνείς κρίσεις που έχουν προηγουμένως ενταθεί ή γεωπολιτικά κατασκευαστεί.

Στην πατερική γραμματεία καί εσχατολογική σκέψη, η ψευδο-ειρήνη συναποτελεί σταθερό μοτίβο πνευματικής εξαπάτησης: μια κατάσταση όπου η απουσία παραδοσιακού πολέμου, συγχέεται με τη σωτηρία, και η δήθεν παγκόσμια διακυβέρνηση με τη λύτρωση. 

Υπό αυτή την έννοια, η σημερινή διχόνοια εντός της Ορθοδοξίας δύναται να λειτουργήσει ως προπαρασκευαστικό έδαφος για την αποδοχή τέτοιων μελλοντικών σχημάτων, όχι δια της βίας, αλλά δια της κόπωσης, της διχόνοιας, της παρερμηνείας και της σύγχυσης.

Συμπερασματικά, η σύγκρουση Μόσχας και Φαναρίου δεν αποτελεί περιφερειακή εκκλησιαστική διαφωνία, αλλά ένα κρίσιμο διεθνές κόμβο, όπου τέμνονται θρησκεία, θεολογία, γεωπολιτική και παγκόσμια διακυβέρνηση. 

Η υπέρβασή της δεν μπορεί να προκύψει από μία εξωτερική διαμεσολάβηση ισχύος, ούτε από διεθνείς πιέσεις «σταθερότητας», αλλά μόνο από επιστροφή στην πατερική εκκλησιολογία της ενότητας, της οικονομίας και της αλήθειας της ορθής πίστεως.

Εάν η Ορθοδοξία δεν ανακτήσει τη συνείδηση της ενότητάς της, κινδυνεύει να μετατραπεί από διεθνές ιστορικό υποκείμενο, σε παθητικό αντικείμενο ενός παγκόσμιου αφηγήματος ειρήνης, το οποίο, κατά την πατερική ερμηνευτική παράδοση, δεν ταυτίζεται κατ’ ανάγκην με τη σωτηριολογία ή σωτηρία. 

Η ανάδυση ενός παγκόσμιου δήθεν ηγέτη ως ειρηνοποιού, θα φέρει στα πόδια του, ως υποτελείς, πατριάρχες και αρχιεπισκόπους, που θα έχουν διχαστεί μεταξύ τους και θα έχουν χάσει την εν Χριστώ αγάπη. Ο αντί-χριστος πιθανόν να θελήσει να τους πάρει μαζί του ως δήθεν ειρηνευτής, και κάποιοι απ' αυτούς να τον δοξάσουν συμπαρευρισκόμενοι στην ενθρόνισή του στο νέο ναό Σολομώντα.

Οι θεωρίες soft power, religious diplomacy και hybrid influence, βρίσκουν εδώ την άμεση εφαρμογή τους. Κάτι που αλλοιώνει των παραδοσιακό ιστό του Ορθοδόξου Γένους και το οδηγεί πνευματικά δέσμιο, κάτι που προφητικά προσπάθησε να εμποδίσει ήδη από τότε ο Άμισθος Ιωάννης Καποδίστριας και για αυτό δολοφονήθηκε επειδή γνώριζε το τι σχεδίαζαν να γίνει στο μέλλον με το Ανατολικό Ζήτημα. Μία υποτέλεια ψυχική και πνευματική ενώπιον των διεθνών γεωπολιτικών και γεωστρατηγικών εξελίξεων, που καθιστούν τους Ορθόδοξους λαούς απογοητευμένους και προδομένους, ενόσω η αγάπη των πολλών ψυγήσεται. Μια διεθνή κατάσταση που θα ευνοεί αντίχριστες δυνάμεις και αντίχριστα όργανα να διαιρούν και να βασιλεύουν, εάν δεν ΑΦΥΠΝΙΣΤΟΥΝ μικροί και μεγάλοι για την ειρήνη των λαών, που γίνονται θύματα τραπεζιτών και πλουτοκρατών.

Για περισσότερα πρβλ. ενδεικτικά βιβλία του συγγραφέα: Εσχατολογικά (1994), Αρμαγεδδών (1997), Η Αλήθεια των Προφητειών (1998), 7500 έτη από Αδάμ (2001), Εσχατολογικές διαστάσεις παιδαγωγίας Ιώ. Χρυσοστόμου (2007), Ηθική Εσχατολογία Προφητολογία (2010), Κοσμάς Φλαμιάτος και Παπουλάκος (2009),
Ευρωπαϊκοί θεσμοί (2024),
Βιοπολιτική και Βιοηθική (2025).

Με εκτίμηση 
Καθ. Αλέξιος Π. Παναγόπουλος
Ακαδημαϊκός.
PhD Νομικών & Πολιτικών Επιστημών
PhD Βιοηθικής
PhD Θεολογίας
Post-Doc Studies (Νομικών, Βιοηθικής, Θεολογίας).
Dr. Habil. του Δικαίου – Διπλωματούχος Υφηγητής.
Πτυχιούχος Ιστορίας/Φιλολογίας, Θεολογίας και Νομικής (δικηγόρος).
Καθηγητής Νομικής FPSP.  Ακαδημαϊκός τριών Ξένων Ακαδημιών τών Επιστημών:
– EASA (Ευρώπης)
– MCA (Μόσχας των επτά Σλαβικών Κρατών)
– IEAI (Ινδίας) και Συγγραφέας.




Δευτέρα 12 Ιανουαρίου 2026

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΣΥΝΑΞΗ - ΕΞΟΔΟΣ - ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 13.12.2025

 


ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΣΥΝΑΞΗ - ΕΞΟΔΟΣ - ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 13.12.2025,

ΥΠΟ ΤΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΟΥ ΚΑΙ ΚΑΘΗΓΗΤΗ 

ΔΡ. ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ ΑΛΕΞΙΟΣ

Πνευματισμός, Υπνωτισμός, Αστρολογία

🌿🌺🇬🇷 Οι δημόσιες αναφορές στη σύγχρονη σκηνοθεσία για την ύπνωση και σε συναφή παραψυχολογικά φαινόμενα επαναφέρουν στη συλλογική μνήμη μια λιγότερο φωτισμένη, αλλά ιστορικά τεκμηριωμένη πτυχή των πρώτων δεκαετιών του 20ού αιώνα: τη διάχυτη διείσδυση του πνευματισμού, της υπνωτιστικής πρακτικής και των αποκρυφιστικών ρευμάτων στους κόλπους των πολιτικών, κοινωνικών και θρησκευτικών ελίτ.

 🌿🌺🇬🇷 Η διεθνής ιστοριογραφία έχει καταδείξει ότι, σε περιόδους έντονης πολιτικής ρευστότητας, πολεμικών συγκρούσεων και θεσμικής ανασφάλειας, αναπτύσσονται παράλληλα ανορθολογικά συστήματα σκέψης, τα οποία συχνά λειτουργούν ως υποκατάστατα στρατηγικής ανάλυσης ή ως μηχανισμοί ψυχολογικής ανακούφισης των κέντρων εξουσίας. Η Ελλάδα δεν αποτέλεσε εξαίρεση σε αυτό το ευρωπαϊκό και διεθνές φαινόμενο. 

🌿🌺🇬🇷 Ήδη από τις αρχές του 20ού αιώνα, καταγράφονται περιπτώσεις πολιτικών ηγετών και ανώτατων κρατικών παραγόντων που φέρονται να έδειξαν ενδιαφέρον ή ανοχή προς τον πνευματισμό. Ενδεικτικά αναφέρονται ο Ελευθέριος Βενιζέλος και ο Νικόλαος Πλαστήρας, όπως μαρτυρούν δημοσιογραφικές και ιστορικές πηγές της εποχής, ενώ ανάλογες πρακτικές φαίνεται να απασχόλησαν και πρόσωπα της αθηναϊκής υψηλής κοινωνίας, σε ιδιωτικούς κύκλους και κλειστές συγκεντρώσεις. Πιθανόν γι αυτο και ο Άμισθος Κυβερνήτης Καποδίστριας 36 ημέρας πριν τη δολοφονία του, με διάταγμα του απαγόρευσε σε Δημόσιους Λειτουργούς και Στρατιωτικούς να ειναι μέλη Μυστικών Εταιρειών κτλ. 

🌿🌺🇬🇷 Η εμπλοκή πνευματιστικών αντιλήψεων δεν περιορίστηκε, ωστόσο, στον πολιτικό χώρο. Σημαντική είναι και η αναφορά στον Πατριάρχη Αθηναγόρα, ο οποίος, σε συγκεκριμένη ιστορική συγκυρία, φαίνεται να αντιμετώπισε με επιείκεια μεταψυχικές θεωρήσεις, γεγονός που καταδεικνύει την ευρύτερη σύγχυση ορίων μεταξύ θεολογίας, μεταφυσικής και παραθρησκευτικών ρευμάτων σε μια εποχή έντονων παγκόσμιων μετασχηματισμών. 

🌿🌺🇬🇷 Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η περίπτωση του Εμμανουήλ Τσουδερού, ο οποίος, σύμφωνα με τον βιογράφο του Ηλία Βενέζη, φέρεται να ενσωμάτωσε στον πολιτικό του λόγο αναφορές που αντλούνταν από πνευματιστικές «επικοινωνίες», αποδιδόμενες μάλιστα στον εκλιπόντα Ελευθέριο Βενιζέλο. 

 🌿🌺🇬🇷 Το γεγονός αυτό, ανεξαρτήτως της κυριολεκτικής του ερμηνείας, αποκαλύπτει το βάθος της ιδεολογικής και ψυχολογικής αποσταθεροποίησης σε μια από τις κρισιμότερες στιγμές της νεότερης ελληνικής ιστορίας.

 🌿🌺🇬🇷 Η συσχέτιση δε του πνευματισμού με εθνικές τραγωδίες, όπως η Μικρασιατική Καταστροφή, δεν μπορεί να εξετασθεί με όρους απλής μεταφυσικής αιτιότητας, αλλά οφείλει να ενταχθεί σε ένα ευρύτερο πλαίσιο ανάλυσης της πολιτικής ευθύνης, της παραίτησης από τον ορθολογικό σχεδιασμό και της υποκατάστασης της στρατηγικής σκέψης από ανορθολογικές βεβαιότητες και έντονη Διχόνοια. 

🌿🌺🇬🇷 Υπό το πρίσμα αυτό, η άκριτη θεοποίηση πολιτικών προσώπων που υπήρξαν ευάλωτα σε τέτοιες πρακτικές δεν συνιστά ιστορική δικαίωση, αλλά ένδειξη συλλογικής πλάνης. Η ελληνική –και εν πολλοίς η παγκόσμια– ιστορία του 20ού αιώνα διδάχθηκε συχνά μέσα από φίλτρα προπαγάνδας, αποσιώπησης και επιλεκτικής μνήμης, που απέκρυψαν τον ρόλο του ανορθολογισμού στη λήψη κρίσιμων αποφάσεων. 

🌿🌺🇬🇷 Καταληκτικά, από θεολογική, φιλοσοφική και πολιτική σκοπιά, ο πνευματισμός, ο υπνωτισμός και η αστρολογία συγκροτούν συστήματα σκέψης που έρχονται σε αντίθεση τόσο με τον κλασικό ορθολογισμό όσο και με την ορθόδοξη χριστιανική ανθρωπολογία και τούς Ιερούς Κανόνες, λειτουργώντας ως μορφές αιρετικής απόκλισης και, σε επίπεδο πολιτικής πρακτικής, ως παράγοντες αποσταθεροποίησης της θεσμικής κρίσης και της εθνικής στρατηγικής. 

🌿🌺🇬🇷 Γράφει ο καθηγητής δρ Παναγόπουλος Αλέξιος - Ακαδημαϊκός τριών Ξένων Ακαδημιών τών Επιστημών.